دانشگاه علوم پزشکي و خدمات بهداشتي درماني تهران
نسخه چاپی

دکترمهرداد محمدپور

عمل برداشتن عینک یا جراحی چشم با لیزر

جراحی چشم با لیزر

لیزیک

امروزه در دنیا افراد بسیار زیادی از عیوب انکساری ( ضعیفی چشم ) رنج می برند و این مشکل شایع ترین بیماری چشمی محسوب می شود. این افراد برای اصلاح ضعف بینایی خود از روشهای مختلفی میتوانند استفاده نمایند.از جمله این روش ها می توان به زدن عینک ،استفاده از لنز تماسی نرم یا سخت و  یا انجام جراحی های انکساری قرنیه از جمله لیزیک ، لازک و ... اشاره نمود.

استفاده از عینک معمولا اولین و ساده ترین راه برای حل مشکل افراد می باشد اما گاهی اوقات در شماره های عینک بالا ،تفاوت بالای نمره دو چشم و یا مشکلات استخوانی صورت استفاده از عینک به خاطر سنگینی و یا عدم بالانس آن بر روی صورت کار بسیار سختی می باشد. استفاده از لنز تماسی نیز در بین افراد به منظور مسایل ظاهری ، امکان تغییر رنگ چشم و بیشتر شدن بینایی نسبت به عینک (در بعضی از موارد از جمله قوز قرنیه) بسیار شایع می باشد.اما گاهی اوقات افراد به دلیل مشکلات ظاهری عینک و مراقبت های خاص استفاده از لنز تماسی تمایلی به استفاده از عینک و لنز ندارند و یا اینکه امکان استفاده از آنها برای آنها وجود ندارد در این موارد عمل جراحی در صورت مهیا بودن شرایط لازم از سوی بیمار می تواند بهترین و موثرترین گزینه باشد .

جراحی عیوب انکساری قرنیه چیست ؟

در این جراحی ها با تغییر در انحنا و ضخامت قرنیه قدرت آن را برای انداختن دقیق تصویر بر روی شبکیه تنظیم می نمایند . امروزه این جراحی ها به سرعت در حال گسترش می باشند و پیشرفت در روش های جراحی انکساری به صورت موثر و ایمن باعث اصلاح نزدیک بینی دوربینی و آستیگماتیسم شده است و مزایای این جراحی ها از جمله بی نیاز شدن به عینک و لنز منجر به استقبال فراوان از سوی بیماران شده است.

تاریخچه جراحی عیوب انکساری :

بعد از اینکه در سال 1940 روش جراحی کراتوتومی رادیال (RK) در ژاپن به علت مشکلات به وجود آورنده از رده خارج شد محققان روسی ، در صدد بهبود بخشیدن مشکلات این روش جراحی برامدند و در سال 1970 نوع برش را در این جراحی از حالت برش خلفی به برش قدامی تغییر دادند.اما نتایج طولانی مدت عدم پایداری و گرایش به سمت دوربینی را نشان داد. تا اینکه در سال 1990 این روش با روش های جدید لیزر اگزایمر جایگزین شد و روز به روز در حال پیشرفت می باشند.در این روش ها به جای برش قرنیه از لیزر استفاده می شود. لیزر اگزایمر آرگون فلوراید با طول موج 193 نانومتر ، از طریق تراوش استرومای قدامی قرنیه و تغییر انحنای سطح قدامی قرنیه ،عیب انکساری را کاهش می دهد.

 انواع روش های جراحی انکساری:

 1-لیزیک ،(LAESIK)Laser in situ keratomoileusis

لیزیک ترکیبی از یک جراحی میکروسکوپی و لیزر می باشد که جهت اصلاح نزدیک بینی، دوربینی و آستیگماتیسم به کار می رود. در لیزیک ابتدا توسط دستگاهی به نام میکروکراتوم لایه ای بسیار نازک ازقرنیه برش داده و کنار زده می شود (فلپ).سپس استرومای قرنیه با نور اگزایمر یا لیزرماورابنفش مورد تابش قرار می گیرد و  مجدداً فلپ به محل اولیه خود برگردانده می شود . فلپ پس از چند دقیقه سر جای خود می چسبد و هیچ نیازی به بخیه نیست.

2- فمتولیزیک

این روش  یکی از جدیدترین روش های اصلاح نزدیک بینی، دوربینی و آستیگماتیسم بوده که در آن فلپ قرنیه با کمک لیزر فمتوسکند (Femtosecond) برش داده می شود.از نظر مراحل انجام جراحی، فمتولیزیک بسیار شبیه لیزیک است.اختلاف اساسی بین لیزیک و فمتولیزیک در نحوه ایجاد برش قرنیه (فلپ) است. در حقیقت فمتولیزیک روش پیشرفته لیزیک است که در آن برای برش دادن قرنیه به جای میکرو کراتوم از لیزر استفاده می شود و به همین دلیل بنام لیزیک تمام لیزری( All laser LASIK ) یا جراحی بدون تیغ نیز معروف شده است.

در حال حاضر، فمتولیزیک از پرطرفدارترین روش های اصلاح عیوب انکساری در اروپا وآمریکا است. فمتولیزیک علاوه بر اینکه تمام ویژگی های عمل لیزیک مانند سرعت بالای بهبود دید، رفع سریع درد و امکان بازگشت سریع به زندگی روزمره را فراهم می کند، با توجه به انجام تمام مراحل با لیزر و حذف نیاز به میکروکراتوم، دقت و سلامت بی نظیری را به ارمغان می آورد.

3- فوتورفرکتیوکراتکتومی(پی آرکی) Photorefractiv keratectomy(PRK)

در PRK اپیتلیوم قرنیه به صورت مکانیکی تراش داده می شود وسطح قدامی قرنیه با نور لیزر برداشته می شود و پس از انجام لیزر اگزایمر از لنز پانسمانی روی سطح قرنیه تا بهبودی اپیتلیوم استفاده می شود.

4-لازک  LASEK (laser subepitheial keratomileusis )

روش نسبتا جدیدی در اصلاح عیوب انکساری می باشد و نوع تغییر یافته پی آر کی می باشد.در لازک جراح لایه اپیتلیالی قرنیه(خارجی ترین لایه قرنیه ) را توسط الکل از لایه زیری (لایه بومن )جدا میشود  وسپس لیزر شبیه  PRK انجام میشود. پس ازانجام لیزر فلپ اپی تلیالی به آرامی سر جای خود برگردانده شده و لنز تماسی پانسمانی به مدت 3 تا 4 روز تا زمان ترمیم مجدد اپیتلیوم بر روی آن گذاشته می شود.

5-اپی لیزیک (Epi-LASIK)

 
اپی لیزیک همانند PRK و LASEK جزء اعمال سطحی قرنیه است. در این روش نیز همانند LASEK اپی تلیوم قرنیه در پایان عمل حفظ می شود، اما دراین روش به جای الکل از تیغه مخصوصی به نام اپی کراتوم برای برداشتن اپی تلیوم استفاده می شود. این روش مزیت خاصی نسبت به PRK ندارد و در حال حاضر تقریباً منسوخ شده است

مقایسه لازک و لیزیک:

فلپی که در لازک ایجاد میشود در لایه اپیتلیال ایجاد می شود وخیلی نازکتر از فلپی است که در لیزیک ایجاد می شود .بنابراین افرادی که به طور ذاتی قرنیه نازک دارند کاندید کمتری برای لیزیک می باشند. لیزیک مشکلاتی مثل چین خوردگی فلپ و گم شدن فلپ را نیز دارد. همچنین قطع اعصاب قرنیه در عمل لیزیک باعث ایجاد خشکی چشم میشود و در کسانی که خشکی چشم دارند لازک بهتر است .در لازک عموما درد و ناراحتی بعد از عمل بیشتراست و برگشت دید در مقایسه با لیزیک کندتر می باشد.

مقایسه لازک و PRK:

لازک خیلی شبیه PRK  می باشد. تفاوت کلیدی بین لازک و PRK  این است که در لازک لایه اپیتلیال نگه داشته میشود و دوباره روی چشم گذاشته میشود در صورتیکه در PRK اپیتلیوم کامل برداشته میشود وچند روز بعد از عمل لایه اپیتلیوم جدید رشد میکند .

محدودیت های لیزیک ، لازک وPRK:

تابش بیش از حد لیزر به قرنیه ممکن است ایجاد عارضه کند. بنابراین معمولا تا شماره 10 نزدیک بینی و دوربینی وآستیگماتیسم تا حدود 6 نمره را میتوان با اطمینان زیاد لیزیک کرد. در شماره های بالاتر معمولا مقادیری از عیب انکساری باقی می ماند.برخی افراد با این شرایط بازهم اصرار به عمل دارند زیرا احساس میکنند کم شدن نمره چشم موهبت بزرگی است. البته در نمره های بالا روش های دیگر مثل کارگذاری لنز داخل چشمی یا جراحی خارج کردن عدسی و کارگذاری لنز داخل چشمی نیز وجود دارد.

آیا همه افراد می توانند جراحی انکساری قرنیه را انجام دهند ؟

برای انجام این جراحی ثابت ماندن نمره چشم ، مناسب بودن سن داوطلب و انجام معاینات کامل اپتومتری و چشم پزشکی بسیار ضروری می باشد تا بتوان شرایط قرنیه ، میزان ضخامت قرنیه و سلامت آن را بررسی نمود .براساس این معاینات است که چشم پزشک می تواندصلاحیت فرد برای جراحی را مشخص نماید.

سن داوطلب و ثابت ماندن عیب انکساری:

قبل از عمل باید اطمینان داشت که در طول یکسال و نیم قبل عیب انکساری بیمار ثابت شده باشد. به صورتی که تغییر عیب انکساری در مدت 12 ماه گذشته بیش از 0.25 تا 0.5 دیوپتر نباشد. درغیراینصورت نتایج جراحی متغیر است.معمولا در سنین  18 تا 20 سالگی نزدیک بینی متوقف میشود . بنابراین اکثر جراحان ترجیح میدند که حداقل تا سن 20سالگی صبر نمایند تا از عدم تغییر نمره چشم مطمئن شوند .سن بالا محدودیتی برای جراحی نمی باشد اما باید توجه داشت که در صورت انجام جراحی بعد از سن پیرچشمی برای دیدن فواصل نزدیک باید همچنان از عینک مطالعه استفاده نمود زیرا نمره دو چشم برای فاصله دور صفر شده است. مگر اینکه یکی از چشمها برای دیدن فاصله نزدیک و دیگری برای دیدن فاصله دور تنظیم و تصحیح شوند.

 

از جمله موارد مهم دیگر که چشم پزشک برای انجام جراحی در نظر یگیرد عبارت است از :

  • ضخامت کافی قرنیه با توجه به میزان نمره چشم بیمار

  • عدم وجود کراتوکونوس (قوز قرنیه)

  • عدم وجود بیماریهای عمومی مثل روماتیسم ودیابت پیشرفته

  • عدم حاملگی وشیردهی

  • عدم وجود بیماریهای چشمی مثل گلوکوم آب مروارید بیماری تبخال چشمی

  • عدم وجود بیماریهای سیستم ایمنی

  • نداشتن خشکی چشم

  • نابینا نبودن یکی از چشم ها

معاینات بالینی قبل از عمل چه می باشد؟

این معاینات به منظور تعیین دقیق میزان نمره چشم بیمار ، بررسی کامل قرنیه و وضعیت اشک بیمار می باشد.از آنجا که استفاده از لنز تماسی می تواند باعث تغییرات موقتی در وضعیت قرنیه و اشک شود لذا حتما باید بیمار کاندید قبل از انجام معاینه برای دقیق بودن معاینات استفاده از لنز تماسی را برای مدتی قطع کند.این مدت در استفاده کنندگان از لنزهای تماسی نرم حداقل 1 هفته و در لنزهای تماسی سخت 3 هفته درنظر گرفته میشود.

معاینه وضعیت دید و نمره چشم (با و بدون قطره سیکلوپلژیک)

برای انجام جراحی تعیین دقیق میزان نمره چشم بسیار مهم می باشد زیرا بر اساس میزان این نمره است که میزان ضخامت مناسب برای جراحی تعیین می شود.لذا در حین معاینه اپتومتری باید همکاری بسیار بالای داشته باشید و حتما مدت زمان توصیه شده برای عدم استفاده از لنز تاسی را جدی بگیرید. همچنین در این معاینات برای جلوگیری از اثر تطابق چشم بر میزان نمره چشمشما یکسری معاینات نیز بعد از ریختن قطره سیکلوپلژیک در چشمهای شما انجام می شود.قطره سیکلوپلژیک 2 یا 3 بار در چشم ریخته میشود بعد از 20 الی 30 دقیقه از آخرین قطره معاینه دوباره انجام  می شود.ریختن این قطره منجر به تاری دید شما به خصوص در نزدیک می شود که هیچ جای نگرانی وجود ندارد و به صورت موقتی می باشد.

تصویربرداری از قرنیه :

دستگاههای مختلفی برای ارزیابی قرنیه وجود دارد که با توجه به درخواست پزشک از آنها استفاده میشود.این دستگاه ها اطلاعات مهمی در رابطه با ضخامت قرنیه ، منظم بودن سطح آن فراهم میکنند.نکته مهم در انجام این تصویر برداری ها این است که به دقت به محلی که به شما گفته می شود نگاه کنید و از تکان دادن چشم بپرهیزید.

Orbscan:-1
در این دستگاه تصویر اسلیت مدرجی که برقرنیه می افتد توسط دوربین ویدویی ضبط و توسط رایانه تجزیه و تحلیل شده و به اطلاعات توپوگرافیک تبدیل میشود. ارب اسکن مجموعه ایی از اطلاعات سطوح قدامی وخلفی قرنیه وسطح قدامی عنبیه لنز و لایه های مشترک بین این سطوح را نتیجه میدهد.

:Pentacam -2

پنتاکم اطلاعات کاملی از سطوح قدامی وخلفی قرنیه ولنزوضخامت قرنیه وعدم وجود قوز قرنیه وآستیگماتیسم نا منظم را نتیجه میدهد.

3-توپوگرافی قرنیه: توپوگرافی وسیله ضروری برای شناسایی وتشخیص بیماریهای مختلف قرنیه مثل کراتوکونوس است

معاینه با اسلیت لامپ :

قبل از انجام جراحی ، قرنیه و اتاق قدامی کامل معاینه میشود تا بیماریهایی که بر نتیجه عمل تاثیر میگذارند مشخص شود.اندازه گیری فشار چشم در بیماران کاندید جراحی الزامی می باشد.

معاینه فوندوس(ته چشم) :

در تمام بیماران کاندید عمل معاینه کامل فوندوس با مردمک گشاد شده الزامی است.

نحوه انجام جراحی :

بیمار باید قبل از عمل لبه پلک، مژه ها و صورتش را با آب وشامپو بچه بشوید .عمل سرپایی بوده وهچگونه تزریقی ندارد. پس از تمیز و استریل کردن پلکها و اطراف چشم بیمار روی تخت دراز میکشد و قطره بیحسی درچشم چکانده می شود. عمل برای هر چشم حدود 10-5 دقیقه طول میکشد. توسط یک وسیله مخصوص پلک ها از هم باز نگه داشته می شود ومیکروسکوپ اتاق عمل روبروی صورت بیمار قرار می گیرد.در داخل میکروسکوپ نور قرمز رنگی وجود دارد که حین انجام لیزر چشمک زن میشود وبیمار به این نور خیره میشود و اصلا نباید چشم را تکان دهد. عمل درد زیادی ندارد ومعمولا چشم پانسمان نمی شود اما در بعضی از روش های جراحی از لنز پانسمان استفاده می شود.

پیگیری بعداز عمل :

پس از عمل لازک چشم 2 الی 3 روز سوزش، درد و احساس جسم خارجی دارد.شب اول بیمار ممکن است درد شدیدی را تجربه کند.برای تحمل درد استراحت در اتاق نیمه تاریک کمک کننده می باشد.در روزهای اول پس از عمل چشم از ماش چشم به شدت خودداری نمایید. حداقل دوهفته اول پس ازعمل آرایش لبه پلکها و اطراف چشم توصیه نمی شود.2 تا 3 هفته شنا کردن ممنوع است .در این مدت در روز از عینک آفتابی استفاده شود.از روز بعد از عمل بیمار می تواند فعالیت های طبیعی زندگیش را از سربگیرد. ازفعالیت هایی که باعث ترومای چشم میشود باید اجتناب کرد. رانندگی تا یک هفته به دلیل تغییرات دید برای بیمار مشکل خواهد بود.

اگرقرمزی درد یا تاری شدید بینایی اتفاق بیفتد باید سریعا به پزشک مراجعه کرد. در عمل لازک بیش از 50 درصد بیماران در مدت 2روز وتقریبا تمامی بیماران در مدت 4 تا 5 روز اپیتلیوم قرنیه بهبود و ترمیم می یابد. بلافاصله پس از تکمیل بهبودی قرنیه لنز تماسی برداشته می شود. پس از برداشتن لنز تماسی و بهبوداپیتلیوم بیمار می تواند استحمام کند.

توصیه میشود بیمار حداقل 6 ماه از مواجهه با نور مستقیم خورشید و منابع دیگر اشعه ماورابنفش بخصوص در فصول گرم خودداری کند .بدلیل اثرات اشعه ماورابنفش روی استرومای قرنیه که در حال شکل گیری مجدد می باشد .

بیمار یک روز ویک هفته بعدو 1-3-6-12 ماه بعد ازعمل نیز نیاز به معاینه دارد.

مدت زمان لازم برای رسیدن به دید نهایی و قابل قبول:

معمولا دید پس از عمل روز اول خیلی خوب است و در روزهای بعد مقداری کاهش می یابد ولی به تدریج با منظم شدن لایه های اپی تلیوم قرنیه دید روز به روز شفاف تر می گردد و از 2 هفته تا سه ماه پس از عمل به حد مورد انتظار می رسد بدیهی است استفاده به موقع از قطره های تجویز شده در تسریع بهبود دید و تثبیت آن نقش بسزایی ایفاء می نماید. این مسائل به خصوص در مورد عمل لازک و PRK  بیشتر صدق می کند. البته دید نزدیک ممکن است تا یک ماه پس از عمل تار باشد که به تدریج بهبود می یابد. افرادیکه قبل از عمل سن بالای 40 سال داشته اند، پس از عمل باید از عینک مطالعه استفاده کنند.

لازک

در مباحث قبل راجع به انواع جراحی‌های لیزری برای برداشتن عیک شامل (لازک،PRK، لیزیک و فمتولیزیک صحبت شد. توضیح داده شد که چه نوع عملی برای کدام بیمار مناسب است و چه تفاوت‌هایی بین اعمال جراحی فوق وجود دارد. در این قسمت راجع به گرفتن شرح‌حال اولیه و نکات کلیدی قبل از عمل توضیح می‌دهیم. اولین سوال در شرح‌حال بیماران کاندید جراحی لیزری برای اصلاح عیوب انکساری چشم شامل نزدیک‌بینی، دوربینی و آستیگماتیسم، سن بیمار است. گرچه به صورت بسیار محدود جراحی لیزری اصلاح عیوب انکساری در کودکان نیز در موارد بسیار خاص انجام شده و نتایج خوبی هم داشته است اما به‌عنوان یک قانون بیمار کاندید جراحی لیزری اصلاح عیوب انکساری باید حداقل 18 سال تمام داشته است.

چرا که احتمال پیشرفت شماره چشم در سن زیر 18 سال وجود دارد و باعث محدودیت نتایج جراحی و نیاز مجدد بیمار به استفاده از عینک می‌شود.

دومین پرسش از بیماران عیوب انکساری که مایل به جراحی لیزری هستند مدت زمان ثبات شماره چشم است. حداقل1 سال قبل از عمل باید شماره چشم ثابت شده باشد در غیر این صورت احتمال بازگشت شماره چشم یا بالا رفتن آن پس از عمل وجود دارد.

وجود سابقه بیماری‌های زمینه‌ای در بیمار و خانواده وی بسیار مهم هستند و حتما باید قبل از عمل از آنها پرسش کرد. بیماری‌های زمینه‌ای اصولا به 2 دسته تقسیم می‌شوند بیماری‌های زمینه‌ای جسمی (بدنی) شامل دیابت (قند بالای خون)، فشارخون، بیماری‌های خودایمنی و روماتیسمی و بدخیمی‌ها و آلرژی و بیماری‌های چشمی شامل آب مروارید و آب‌ سیاه و قوز قرنیه و سابقه پارگی پرده چشم در بیمار و خانواده وی بسیار مهم هستند. به‌خصوص سابقه قوز قرنیه در بستگان درجه یک بیمار مهم است. و احتمال قوز قرنیه بعد از جراحی لیزری را بالا می‌برد.

سابقه خشکی چشم و بیماری‌های زمینه‌ای که ایجاد خشکی چشم می‌کنند مثل بیماری‌های روماتیسمی نیز بسیار مهم هستند چرا که بعد از جراحی لیزری تا چند ماه خشکی چشم ایجاد می‌شود و اگر بیمار قبل از عمل خشکی چشم داشته باشد بعد از عمل تشدید می‌شود و احساس جسم خارجی بعد از عمل و ناراحتی در باز و بستن پلک‌ها بعد از عمل بیشتر می‌شود و حتی در مواردی ممکن است باعث عفونت قرنیه و محدودیت دید شود.

سابقه آلرژی فصلی هم مهم است و بیماران مبتلا به آلرژی بهتر است قبل از عمل یک دوره درمان شوند و در دوره فعال بودن واکنش آلرژیک جراحی نشوند چرا که شانس عوارض بعد از عمل در صورت فعال بودن آلرژی چشمی بیشتر می‌شود.

 انگیزه بیمار برای جراحی  هم باید به دقت سوال شود. جراحی لیزری معمولا جانشین عینک است به این مفهوم که فرد پس از جراحی به دیدی می‌رسد که الان با حداکثر اصلاح با عینک می‌تواند به آن دید برسد. اگر فردی تنبلی چشم داشته باشد و دیدش با عینک کامل اصلاح نشود پس از عمل هم به دید کامل نمی‌رسد و فقط در حدی که قبل از عمل با عینکش دید پیدا می‌کرده است دید خواهد داشت. چرا که تنبلی چشم یک فرایند مغزی بوده و قبل از 12 سالگی باید درمان شود اگر زدن عینک باعث اصلاح قابل‌توجه دید در این بیماران می‌شود این افراد هم از جراحی لیزری سود خواهند برد ولی باید بدانند که هرگز دیدشان کامل نمی‌شود.

معاینات ضروری قبل از عمل

قدم اول :

حال راجع به معاینات ضروری قبل از عمل صحبت می‌شود. اولین معاینه چشم‌پزشکی قبل از هرگونه عمل جراحی گرفتن دید بیماران بدون عینک و بعد با عینک مناسب است. باید به بیمار توضیح داده شود که دید وی پس از عمل حداکثر به میزان دید وی با عینک خواهد بود. هر چند در بعضی شرایط خاص ممکن است دید بیمار پس از عمل مختصری بهتر از دید با عینک شود ولی به‌عنوان یک اصل ملاک دید با اصلاح بیمار قبل از عمل است.

در صورتی که دید بیمار کامل نمی‌شود دو حالت اصلی وجود دارد: یا بیمار دچار بیماری چشمی محدودکننده بینایی مثل آب مروارید، بیماری‌های شبکیه، کدورت قرنیه یا آب‌سیاه است که به علت آسیب وارده به چشم دید محدود شده است که در این موارد باید بیماری زمینه‌ای درمان شود یا بیمار د چار تنبلی چشم است که در این حالت اجزای چشم سالم هستند ولی به دلیل استفاده نکردن از عینک در دوران کودکی چشم تنبل شده است و حالا با عینک هم دید بیمار خوب نمی‌شود. در این حالت می‌توان لیزیک کرد ولی باید به بیمار توضیح داد که دیدش در حد عینک بهبود می‌یابد و امکان دید کامل با هیچ وسیله‌ای برایش مقدور نیست.

قدم دوم :

دومین قدم بررسی حرکات چشمی و وضعیت ظاهری چشم و پلک‌هاست. بسیاری از بیماران قبل از عمل دچار انحراف مخفی چشم‌ها هستند. باید به بیمار توضیح داد که انحراف چشم‌ها مگر در مواردی که شماره چشم مثبت باشد و به دلیل تطابق بیش از حد ایجاد می‌شود معمولا با عمل لیزیک بهتر نمی‌شود و در موارد خاصی هم ممکن است پس از برداشتن عینک بیشتر جلب توجه کند. آگاهی کامل بیماران قبل از عمل از وضعیت انحراف چشم و افتادگی پلک‌ها که ممکن است بعد از برداشتن عینک واضح‌تر شود ضروری است.

قدم سوم :

قدم سوم معاینات قبل از عمل بررسی لایه اشکی و لبه پلک‌ها و بررسی از نظر وجود التهاب پلک‌ها یا بلفاریت است. حتما باید وضعیت بیمار از نظر لایه اشکی و احتمال خشکی چشم کاملا و به دقت بررسی شود چراکه معمولا پس از جراحی لیزیک بیمار مدتی خشکی چشم دارد که ممکن است تا چند ماه طول بکشد ولی اگر بیمار قبل از عمل خشکی چشم داشته باشد و درمان مناسب برای وی انجام نشود ممکن است عوارضی جراحی پس از عمل افزایش یابد و مدت زمان رسیدن بیمار به دید نهایی طولانی شود.

این وضعیت خشکی چشم بعد از لیزیک بیشتر از PRK یا لازک دیده می‌شود، بنابراین بیماران قبل از عمل حتما باید از نظر خشکی چشم بررسی شوند و درمان مناسب برای آنها انجام شود تا بعد از عمل مشکلی نداشته باشد و خشکی چشم آنها پس از عمل طولانی‌مدت نشود و از عوارض احتمالی بعد از عمل جلوگیری کرد.

درمان خشکی چشم شامل استفاده از کمپرس آب گرم و شستشو با شامپو بچه و استفاده از قطره‌های اشک مصنوعی  بدون ماده نگهدارنده است. اخیرا استفاده از مکمل‌های غذایی مثل امگا3 نیز در بهبود خشکی چشم قبل و بعد از جراحی لیزیک با موفقیت توصیه شده است. استفاده از آنتی‌بیوتیک‌های خوراکی مثل داکسی‌سیکلین و آزیترومایسین برای بهبود تخلیه غدد چربی لبه پلک نیز با تجویز پزشک متخصص توصیه می‌شود. بهبود شیوه زندگی و پرهیز از استرس و خواب مناسب نیز از عواملی هستند که می‌توانند وضعیت خشکی چشم بیماران قبل و بعد از عمل لیزیک را بهبود بخشند.

قدم چهارم :

معاینات کامل و جزء به جزء اجزا و لایه‌های چشم شامل ملتحمه، قرنیه، لنز و زاویه چشم و عنبیه و زجاجیه و شبکیه است. همچنین گرفتن فشار داخل چشمی قبل از عمل در مورد تمام بیمارانی که داوطلب لیزیک است الزامی است. معاینه عصب چشم و وضعیت سلامت آن قبل از جراحی لیزیک توصیه می‌شود. در مجموع باید دید که آیا بیماری قابل‌پیشگیری یا درمانی قبل از جراحی وجود دارد یا نه و آیا این بیماری منعی برای جراحی لیزیک ایجاد می‌کند یااینکه ارتباط مستقیمی با عمل جراحی ندارد. بیمار باید از کلیه مشکلات چشمی خود قبل از عمل به دقت آگاه شود و درباره موفقیت جراحی و نوع عمل مناسب قبل از عمل مشاوره کامل شود و تصمیم‌گیری نهایی حاصل توافق آگاهانه پزشک و بیمار است.